Με αφορμή τις αντιδράσεις, σε τοπικό και εθνικό επίπεδο, που προκάλεσε η ανέγερση εντός της Μεσαιωνικής Πόλης ενός αισθητικά αταίριαστου και καταφανώς ασύμβατου με το χαρακτήρα της κτιρίου και τις παρεμβάσεις της UNESCO αλλά και με την ευκαιρία της επικείμενης υπογραφής της νέας Προγραμματικής Σύμβασης μεταξύ Δήμου Ρόδου και Υπουργείου Πολιτισμού θα θέλαμε να καταθέσουμε την ακόλουθη πρόταση:

Η Μεσαιωνική Πόλη δεν είναι απλώς ένα μνημείο – ένα συγκεκριμένο κτίριο. Είναι μία ενιαία ιστορική οντότητα και ένα ζωντανό οικιστικό σύνολο. Κάθε μεμονωμένο κτίριο και σημείο της – από το πιο άγνωστο σοκάκι έως την οδό Ιπποτών και από το πιο ταπεινό σπίτι έως το Παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου – είναι μοναδικά και ανεπανάληπτα στοιχεία που όλα μαζί ως σύνολο συνθέτουν το χαρακτήρα του μνημειακού συγκροτήματος.

Θεωρούμε ότι οι αποφάσεις που την αφορούν δεν πρέπει να λαμβάνονται ερήμην της κοινωνίας δηλαδή των κατοίκων της και των πολιτών – φορέων του νησιού μας καθώς αυτοί είναι οι «ιδιοκτήτες», οι αποδέκτες και οι χρήστες της πολιτιστικής κληρονομιάς. Η πολιτισμική κληρονομιά αποτελεί κοινωνικό αγαθό. Ανήκει σε όλους, στην παγκόσμια κοινότητα αλλά και σε καθένα από εμάς ξεχωριστά.

Η ενεργή και άμεση συμμετοχή των πολιτών – φορέων στη διαδικασία λήψης αποφάσεων α) συμβάλει στην περαιτέρω ευαισθητοποίηση και καλύτερη κατανόηση της πολιτιστικής κληρονομιάς β) εμβαθύνει τους δημοκρατικούς θεσμούς και τη συλλογικότητα γ) καθιστά όλους κοινωνούς της πολιτιστικής κληρονομιάς και γίνεται σαφές ότι αυτή αφορά όλη την κοινωνία και όχι μόνο κάποιους ειδικούς δ) επιλύει ζητήματα πριν αυτά εξελιχθούν σε προβλήματα και ε) απωθεί την αντίληψη ότι οι αποφάσεις είναι αποτέλεσμα μεροληψίας, αδιαφάνειας και διαφθοράς.

Προτείνουμε λοιπόν τη δημιουργία και τη θεσμοθέτηση μέσω της νέας Προγραμματικής Σύμβασης (ή μέσω άλλου πρόσφορού μέσου) της “Επιτροπής Διαβούλευσης Μεσαιωνικής Πόλης Ρόδου”.

Η Επιτροπή Διαβούλευσης Μεσαιωνικής Πόλης Ρόδου μπορεί να αποτελείται από εκπροσώπους φορέων της τοπικής κοινωνίας, όπως: α) μόνιμων κατοίκων της Μεσαιωνικής Πόλης β) τοπικών εμπορικών και επαγγελματικών συλλόγων και οργανώσεων γ) επιστημονικών συλλόγων και φορέων δ) πολιτιστικών συλλόγων και φορέων ε) εθελοντικών οργανώσεων και κινήσεων πολιτών ζ) άλλων οργανώσεων και φορέων της κοινωνίας των πολιτών η) δημότες καθώς και εκπροσώπους του Δήμου και του Υπουργείου Πολιτισμού.

Η Επιτροπή Διαβούλευσης Μεσαιωνικής Πόλης Ρόδου μπορεί α) να εξετάζει τα τοπικά θέματα και να διατυπώνει γνώμη για την επίλυση τους β) να γνωμοδοτεί για θέματα γενικότερου τοπικού ενδιαφέροντος γ) να διατυπώνει παρατηρήσεις δ) τα γνωμοδοτεί για θέματα ίδρυσης καταστημάτων και επιχειρήσεων ή την ανάκληση ή την οριστική αφαίρεση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας ε) θέματα καθορισμού χρήσεων γης ζ) πολεοδομικών μελετών, ανάπλασης περιοχών, πολεοδομικών επεμβάσεων η) λήψη αποφάσεων για θέματα προστασίας του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος.

Η διεθνής εμπειρία από αντίστοιχες Επιτροπές υπάρχει οπότε θα πρέπει να μελετηθεί.

Όλα τα παραπάνω δεν αποτελούν μια εξαντλητική και περιοριστική καταγραφή αλλά αποτελούν ΠΡΟΤΑΣΗ καθώς όλα τα θέματα τα σχετικά με τις αρμοδιότητες, διαδικασίες διαβούλευσης και τη συμμετοχή πολιτών – φορέων σε αυτή θα πρέπει να συζητηθούν και να εξεταστούν εκτενώς.

 

RICHeS

Rhodes International Culture & Heritage Society